De agrarische vastgoedmarkt blijft volop in beweging

De markt voor landelijk en agrarisch vastgoed laat op dit moment een gemengd beeld zien. Ondernemers hebben te maken met internationale onrust, stijgende kosten, druk op opbrengstprijzen en aanhoudende onzekerheid rond vergunningverlening. Tegelijkertijd blijft goede landbouwgrond schaars en waardevol, en liggen er ook kansen op het gebied van herwaardering en verplaatsingsregelingen. De specialisten van VSO makelaars & taxateurs volgen deze ontwikkelingen dagelijks in hun regio’s.

Internationale onrust raakt ook het boerenerf.

De spanningen in het Midden-Oosten en de gevolgen daarvan voor olie, gas, brandstof en kunstmest zijn inmiddels merkbaar in de agrarische sector. Dat werkt direct door in de kostprijs van bedrijven en maakt ondernemers voorzichtiger bij investeringsbeslissingen. “Wij merken in de praktijk dat ondernemers terughoudender worden zodra brandstof, energie en kunstmest weer aantrekken in prijs. Dat werkt direct door in de investeringsruimte en daarmee ook in het sentiment op de vastgoedmarkt,” aldus Johan Zandbergen.

Melkveehouderij en vergunningverlening vragen om scherpe keuzes. Ook in de melkveehouderij blijft de markt in beweging. Een grotere internationale melkaanvoer zet de opbrengstprijzen onder druk, terwijl ondernemers in Nederland daarnaast te maken hebben met onzekerheid over vergunningverlening. Uitbreidingsplannen en investeringen worden daardoor vaak uitgesteld. “In de makelaarspraktijk zien wij dat melkveehouders daardoor kritischer kijken naar uitbreiden, verplaatsen of juist afbouwen. Beslissingen worden zorgvuldiger genomen en ook de belangstelling voor courant agrarisch vastgoed wordt nadrukkelijker afgewogen op toekomstperspectief,” zegt Marco Schrijver

“Vooral in Overijssel en de Achterhoek merken wij dat ondernemers behoefte hebben aan duidelijkheid. Zolang vergunningverlening stroef blijft, worden plannen uitgesteld. De hoop is breed aanwezig dat er weer beweging komt, zodat ondernemers verder kunnen. Daarbij blijft de vraag naar courante locaties onverminderd aanwezig, waarbij met name de aanwezige vergunningen en de omvang en situering van de huiskavel vaak van doorslaggevend belang zijn voor de afzetbaarheid en ontwikkelmogelijkheden van een locatie. Tegelijkertijd zijn de opbrengstprijzen binnen de varkenshouderij, pluimveehouderij en kalverhouderij momenteel goed, wat zich vertaalt in een actieve vraag vanuit deze sectoren naar grond, geschikte bedrijven en uitbreidingslocaties,” aldus Peter Veltkamp.

Druk op mestmarkt, hoop op herstel in de akkerbouw.

Met het aflopen van de derogatie neemt de druk op de mestmarkt verder toe. Voor veel veehouders betekent dit hogere kosten en meer onzekerheid over de bedrijfsvoering. “In de akkerbouw is na een zwak jaar juist de hoop gevestigd op herstel, al blijven de kosten hoog en is dat herstel nog niet vanzelfsprekend”. zegt Johan van der Slikke, makelaar en taxateur bij VSO in de Noordoostpolder.

Grondprijzen blijven onverminderd sterk

Ondanks alle onzekerheden blijven de grondprijzen in veel regio’s opvallend hoog. Kwaliteit, dus de mogelijkheden van de grond, ligging en verkaveling blijven bepalend, goede landbouwgrond is nog altijd schaars en gewild. Dat zorgt ervoor dat ondernemers, beleggers en gebruikers bereid blijven om scherp te bieden.

“Voor taxaties is dit een opvallende ontwikkeling. Ondanks druk op exploitatie en beleid blijft de waarde van goede landbouwgrond sterk. In Friesland zien wij daarbij duidelijke verschillen tussen matige gronden en kwalitatief goede bouwgrond, terwijl in Flevoland en de Noordoostpolder de hoge prijsniveaus onverminderd doorzetten,” aldus Jan Willem Schutte.

“Goede grond blijft gewild. Dat maakt dat ondernemers, beleggers en gebruikers nog altijd bereid zijn scherp te bieden als kwaliteit, ligging en verkaveling goed zijn,” zegt Johan van der Slikke.

Strategische kansen: herwaarderen en verplaatsen

Naast de uitdagingen zijn er ook kansen. “Herwaarderen van grond is nu het nog kan zinvol voordat de landbouwvrijstelling komt te vervallen” zegt Jan Willem Schutte.

“Een actuele taxatie is niet alleen van belang voor financiering of aan- en verkoop, maar kan ook fiscaal voordeel geven wanneer wordt gekeken naar herwaardering van grond tegen het huidige prijsniveau,” aldus Johan van der Slikke.

“Verder zien wij dat ondernemers zich oriënteren op verplaatsing, bedrijfsbeëindiging of een nieuwe invulling van hun locatie. Dan is het van groot belang om vroegtijdig inzicht te hebben in de markt en in de mogelijkheden die een regeling als de LVVP of een Rood voor Rood-regeling kan bieden,” zegt Marco Schrijver.